ZAGADKA „DRUGIEJ PŁCI” Spory wokół różnicy seksualnej |
| Dybel Paweł |
Oprawa: Miękka
Format: 13.4x20.6cm
Ilość stron: 523
Rok wydania: 2006
ISBN: 83-242-0746-5
Dyskusje wokół „różnicy seksualnej” stały się jednym z podstawowych topoi współczesnej humanistyki i filozofii. Wynika to nie tylko z rosnącego oddziaływania na te dziedziny koncepcji feministycznych. Istotny jest wpływ tradycji psychoanalitycznej, gdzie podziałowi na płeć męską i żeńską już wcześniej przyznano kluczowe znaczenie w procesie kształtowania się tożsamości kulturowej jednostki. W książce autor stara się pokazać, jak dalece popularne dzisiaj rozróżnienie na sex i gender oraz rozliczne feministyczne koncepcje „różnicy seksualnej” mają swoje źródło w teorii Freuda. I to mimo iż jest on w nich często ostro krytykowany. Innym ważkim punktem odniesienia jest psychoanaliza Lacana, który w swoim nauczaniu starał się zerwać z niektórymi patriarchalnymi przesądami Mistrza. Ostatecznie w procesie kształtowania się ludzkiej tożsamości pozostaje w dzisiejszej psychoanalizie, feminizmie, jak i też w filozofii otwarta. Przyglądając się bliżej współczesnym ujęciom tego podziału, łatwo zauważyć, że różnią się one od siebie zasadniczo, niekiedy wręcz wykluczają się w swoich założeniach (E. Lévinas, J. Lacan, J. Derrika, L. Irigaray, S. Agacinski, J. Butler, J. Kristeva i inni). Ale też właśnie dlatego kwestia „różnicy seksualnej” jest w dzisiejszej humanistyce tak żywo dyskutowana i pojawiają się coraz to nowe jej ujęcia.
Spis treści WSTĘP 1. Co to jest płeć? 2. Psychoanaliza Freuda i feminizm. Narodziny kategorii gender 3. Zawirowania wokół gender studies 4. O czym jest ta książka CZĘŚĆ I CZY LOGOS MA PŁEĆ? Rozdział I FILOZOFIA I KWESTIA RÓŻNICY SEKSUALNEJ 1. Zmartwychwstanie ciała i śmierć duszy 2. Czy istnieje seksualność „dobra” i „zła”? 3. Czy pytanie o płeć to godny temat filozoficznej refleksji? Rozdział II DYLEMATY FEMINIZMU 1. Metafizyczne źródła feminizmu 2. Pułapki idei „równości płci". Bezdroża feminizmu amerykańskiego 3. Czym jest „druga płeć"? Dylematy feminizmu francuskiego 4. (Post)feministki różnicy. Agacinski. Cixous. Irigaray 5. Czy tylko kobiety mogą pisać po kobiecemu? Propozycje Kristevej i Butler 6. Od feminizmu do filozofii. Czym jest tożsamość kobieca i męska? Rozdział III FEMINIZM. LIBERALIZM. MARKSIZM 1. Aporie Żiżka idei „konstytutywnej sprzeczności” 2. Klasa robotnicza jako podmiot w „zniewoleniu” 3. „Ujarzmienie” jako źródło wolności podmiotu. Foucault, Lacan 4. Kobieta jako „wartość wymienna”? 5. Czy cogito Kartezjusza jest męskie? 6. Kobieta jako inny podmiot? Czy jako radykalnie inna? CZĘŚĆ II FREUD. SEKSUALNOŚĆ. PŁEĆ. KOBIETA Rozdział I BÓL SEKSUALNOŚCI 1. Dlaczego Freud? 2. Seksualność i trauma 3. Antynomiczność popędów seksualnych 4. Instynkt i popęd 5. Dwa popędy czy jeden? 6. Kulturowe uwikłania Erosa i Tanatosa 7. Czy grozi nam eksplozja sił Tanatosa? 8. Ziemia obiecana seksualności wyzwolonej? Rozdział II GRZECH PSYCHOANALIZY I HISTERIA KOBIET 1. Sen o psychoanalizie 2. Histeria Irmy 3. Demon kobiecości 4. Zagadka histerii kobiet 5. Histeria - inny język kobiecości? 6. Trzy założenia teorii „różnicy seksualnej” Freuda 7. Dylemat Freuda. Krytyki Horney i Klein 8. Histeria i emancypacja kobiet CZĘŚĆ III LACAN I JEGO DIAGRAM Rozdział I HIEROGLIFY INNEGO W PSYCHOANALIZIE LACANA 1. Inny jako język 2. Na początku był Brak… 3. Bóg jako Inny, który pragnie 4. Zemsta Ojca, którego nie było 5. Inny jako Brak samego siebie 6. Kobieta - Innym mężczyzny? 7. Od braku w Innym do Innego jako Braku Rozdział II DIAGRAM RÓŻNICY SEKSUALNEJ LACANA 1. Kobieta nie istnieje - co to znaczy? 2. Gramatyka diagramu 3. Funkcja symboliczna - funkcja falliczna 4. Fantazmat Ojca Pierwotnego 5. Dwoista pozycja kobiety 6. Fantazmat kobiecości 7. Kobieta nie istnieje - ale jaka? 8. Kobieca jouissance Rozdział III JESZCZE WOKÓŁ DIAGRAMU 1. Symbole falliczne w ujęciu Junga 2. Fallus wyobrażeniowy i symboliczny (znaczące fallusa) w ujęciu Lacana 3. Zakaz ojca: matka jako obiekt pragnienia 4. Granice funkcji fallicznej; pozycja kobiety 5. Jeszcze raz diagram 6. Dwoista pozycja kobiety w antropologii strukturalnej Lévi-Straussa 7. Miłość dworska jako uniwersalny paradygmat? CZĘŚĆ IV W IMIĘ OJCA CZY MATKI? Rozdział I FIGURA OJCA U FREUDA I LACANA 1. Freud i patriarchalizm 2. Ojciec - strona logosu i prawa 3. Przemiana ojca-rywala w autorytet 4. Zarzuty Horney i Klein. Próby rehabilitacji figury matki 5. Lacan i „metafora ojcowska” 6. Le nomme/non du pere jako Imię i Prawo 7. Lacan: wpisanie różnicy seksualnej w porządek symboliczny 8. Czy kobieta, która mówi, jest jeszcze kobietą? Aporie Lacana Rozdział II W IMIĘ MATKI! POSTFEMINISTYCZNE KRYTYKI FREUDA I LACANA 1. „Pisanie kobiece” Irigaray 2. Czy istnieje dyskurs kobiecy? Dylematy i rozterki 3. Narcystyczny kult kobiecości Irigaray 4. Czy kobiece ciało przeraża mężczyznę? 5. Ten przeklęty patriarchalizm 6. Dyskurs kobiecy - alternatywa czy tylko odwrócenie patriarchalizmu? Rozdział III A JEDNAK TATUŚ! (TYLE ŻE SYMBOLICZNY) 1. Kristeva - nowa filozofia różnicy seksualnej 2. „Księżycowa forma kobiecości" i prawo ojca 3. Spór o „funkcję ojcowską" CZĘŚĆ V PŁEĆ LOGOSU. MIĘDZY „MĘSKĄ” METAFORĄ I „KOBIECĄ” METONIMIĄ Rozdział I FILOZOFICZNE TŁO PYTANIA O PŁEĆ I „RÓŻNICĘ SEKSUALNĄ" W PSYCHOANALIZIE I FEMINIZMIE 1. Różnica seksualna i pytanie o Innego w filozofii współczesnej (Heidegger. Gadamer. Buber. Lćvinas. Lacan. Derrida) 2. Pytanie o bycie - pytanie o płeć 3. Trauma różnicy seksualnej 4. Pisanie na marginesie, czyli czy Derrida jest kobietą? 5. Różnica ontologiczna i dychotomia płci. Derridy dekonstrukcja Heideggera 6. Odwrócony patriarchalizm, czyli pułapki pisania kobiecego 7. Strategie koncyliacyjne pisania kobiecego Rozdział II PYTANIE O RELACJĘ „KOBIECEGO” I „MĘSKIEGO” W KULTURZE 1. Milczenie kobiet i ich histerie. Dyskusja Irigaray z Lacanem 2. Prymat „męskiej" metafory nad „kobiecą" metonimią w teorii Lacana 3. Kristevej koncepcja różnicy seksualnej: między biologizmem i symbolizmem 4. Butler: relatywizacja rozróżnienia sex i gender 5. Spór o kategorię kobiecości 6. Czy fantazmat płci jest tylko „konstrukcją"? Spór Butler z psychoanalizą Freuda/Lacana 7. Ponad feminizmem, czyli Kristevej filozofia płci 8. Czy business woman jest kobietą wyemancypowaną? 9. Męska strona metafory i kobieca metonimii 10. Dwa patriarchalizmy Bibliografia Indeks nazwisk Indeks rzeczowy Summary
42,00zł
|